เจาะลึกวิบากกรรมกุนซือดัตช์ในอังกฤษทำไมปีแรกมักปังแต่ปีสองกลับพังยับ? ส่องต้นตอปัญหาที่แก้ไม่ตก
หากจะกล่าวถึง "โททัล ฟุตบอล" เรามักนึกถึงภาพความสวยงาม ความคิดสร้างสรรค์ และอิสระบนผืนหญ้าที่ตกทอดมาจากมรดกของ ไรนุส มิเชลส์ และ โยฮัน ครัฟฟ์
แต่เมื่อกุนซือสายเลือดดัตช์พกตำราเล่มเดียวกันนี้ข้ามฝั่งมายังเกาะอังกฤษ พรีเมียร์ลีก กลับกลายเป็นเสมือน "เครื่องบดเนื้อ" ที่เปลี่ยนความอัจฉริยะให้กลายเป็นความล้มเหลวในเวลาเพียงไม่กี่ซีซั่น
เหตุใด พรีเมียร์ลีก ถึงกลายเป็นสุสานกุนซือกังหันลมที่ดูดีแค่ปีแรก แต่กลับ "เสียทรง" ในปีต่อมา?
ร่วมหาคำตอบไปพร้อมกันที่ Siamsport
ภาพลวงตาในปีแรก
ประวัติศาสตร์บอกเราว่ากุนซือชาวดัตช์มักเปิดตัวได้อย่างเร้าใจ หลุยส์ ฟาน กัล พาทีมกลับไปเล่น แชมเปี้ยนส์ ลีก ได้ทันที
ขณะที่ เอริค เทน ฮาก เริ่มต้นฤดูกาลแรกด้วยการจบอันดับ 3 และมีแชมป์ คาราบาว คัพ ติดมือหรือแม้แต่ อาร์เน่อ สล็อต เองก็เปิดตัวที่แอนฟิลด์ ด้วยการคว้าแชมป์ได้ตั้งแต่ซีซั่นแรก
ในช่วงปีแรก ปรัชญาการครองบอล และการจัดระเบียบตำแหน่ง ของพวกเขาคือของใหม่ที่ทีมร่วมลีกยังปรับตัวรับมือไม่ทัน ... ทว่าเมื่อเข้าสู่ปีที่สอง "อาถรรพ์" ก็เริ่มทำงาน ไม่ใช่เพราะมนต์ดำ แต่เป็นเพราะความเคี่ยวของฟุตบอลอังกฤษที่ "Physical" กว่า และ "Chaotic" กว่าที่ตำราดัตช์เล่มไหนจะเขียนไว้
ความตายของ "โททัล ฟุตบอล" ในโลกแห่งความจริง
อาร์เน่อ สล็อต เคยกล่าวไว้อย่างน่าสนใจว่า "หัวใจฟุตบอลของผมกำลังลำบาก" เมื่อต้องเจอกับความจริงที่ว่า พรีเมียร์ลีก ในปัจจุบันกลายเป็นลีกที่หมกมุ่นกับ "เซตพีซ" สถิติจาก Opta ระบุว่า 17.6% ของประตูในฤดูกาลนี้มาจากลูกเตะมุม ซึ่งสูงที่สุดในประวัติศาสตร์
สำหรับกุนซือที่โตมากับฟุตบอลชายเดี่ยวสไตล์ บาร์เซโลน่า ยุค เป๊ป กวาร์ดิโอล่า การเห็นฟุตบอลถูกตัดสินด้วยการเบียดกันในกรอบเขตโทษคือความทุกข์ระทม สล็อต ถึงขั้นทำนายว่าโลกของกุนซือจอมปรัชญาจะถูกแทนที่ด้วย "Set Piece FC" ไปอีกอย่างน้อย 5-10 ปี
การที่กุนซือดัตช์ยึดติดกับระบบ 4-3-3 หรือการต่อบอลที่ละเมียดละไมเกินไป กลายเป็นจุดอ่อนที่ทีมในอังกฤษใช้ความเร็วและความดุดันเข้าโจมตีจนหลังบ้านรั่วอย่างที่ อาร์เน่อ สล็อต กำลังเผชิญ
อีโก้ การปรับตัว และทางตัน
กรณีของ เอริค เทน ฮาก คือตัวอย่างที่ชัดเจนที่สุดของ "ปีสองดูไม่จืด" ผลงานของ แมนฯ ยูไนเต็ด ดิ่งลงเหวมาอยู่อันดับ 8 พร้อมสถิติการเสียประตูที่น่าตกใจ (101 ประตูจาก 76 นัดแรกในลีก)
สิ่งที่น่าสนใจคือเทน ฮาก มักหยิบยกความสำเร็จในอดีตมาเป็นเกราะกำบัง โดยย้ำเสมอว่า "6 ปีหลังสุด ผมได้มา 8 แชมป์"
แต่ฟุตบอลอังกฤษไม่สนอดีต เมื่อรูปแบบการเล่นกลายเป็นความโกลาหลแทนที่จะเป็นการควบคุม ยูไนเต็ดกลายเป็นทีมที่ปล่อยให้คู่แข่งส่องประตูเป็นว่าเล่น เช่น เกมที่เจอ ลิเวอร์พูล หรือ เบรนท์ฟอร์ด ที่โดนล่อเป้ากว่า 28-31 ครั้ง
การสื่อสารที่ดูแข็งกร้าวและสไตล์การจัดการที่มักมีปัญหากับนักเตะอย่างกรณี ซานโช่ หรือ โรนัลโด้ ยิ่งทำให้สถานการณ์ในห้องแต่งตัวเปราะบาง
ปรับตัวหรือดับสูญ?
พรีเมียร์ลีก ไม่ใช่ลีกที่ต้องการแค่คนเก่งแต่ต้องการคนที่อยู่เป็นกุนซือดัตช์หลายคนมักตกม้าตายเพราะความ "ดื้อรั้น" ในปรัชญา
ในขณะที่กุนซืออย่าง อาร์เตต้า หรือ เป๊ป ยอมปรับตัวเข้าหาความดิบเถื่อนของอังกฤษ แต่โค้ชจากเนเธอร์แลนด์มักพยายามเปลี่ยนอังกฤษให้กลายเป็นอัมสเตอร์ดัม ซึ่งผลลัพธ์ที่ได้คือความล้มเหลวซ้ำซาก
คำถามที่น่าสนใจคือ... ในวันที่ พรีเมียร์ลีก กลายเป็นลีกของ ลูกนิ่งและพละกำลัง กุนซือสายเลือด "โททัล ฟุตบอล" จะยังมีที่ยืนอยู่จริงไหม? หรือเรากำลังจะได้เห็น อาร์เน่อ สล็อต เดินตามรอยรุ่นพี่คนอื่น ๆ เข้าสู่ "สุสานกุนซือดัตช์" ในปีที่สอง?
-ตัน กวาร์ดิโอล่า-