หลังจากเกมนัดบุรีรัมย์ ยูไนเต็ด แพ้ ชลบุรี 3-4 อย่างสุดมันส์...โดยเฉพาะการตัดสินที่ขาวสะอาดปราศจากข้อครหา จึงทำให้เกิดแนวคิดต่อยอดตามมาว่าเกม "บิ๊กแมตช์" ควรใช้ผู้ตัดสินระดับมืออาชีพจากญี่ปุ่น, เกาหลี หรือว่าออสเตรเลีย มาจัดการคุมเกมแทนผู้ตัดสินไทย เรื่องนี้มองได้สองสามประเด็นที่น่าสนใจ
ประเด็นแรกการทำหน้าที่ของผู้ตัดสินไทยในห้วงเวลา 3 ปีของการก่อตั้งบอลอาชีพขึ้นมาโดยสัดส่วนของความพึงพอใจในผลงานนั้นพบว่า "ไม่เป็นที่น่าพึงพอใจ" และ "มีเสียงวิพากษ์วิจารณ์ในเชิงลบ" ไม่ว่าจะเป็นการทำหน้าที่บกพร่องโดยสุจริต หรือถูกตั้งข้อสังเกตว่าไม่ชอบมาพากล กล่าวคือโดยภาพรวมผู้ตัดสินไทย "สอบตก"
ไม่ต้องคิดมากเรื่องง่ายๆ ที่เห็นกันเป็นประจำคือการใช้กติกาที่ไม่เป๊ะและแม่น อย่างกรณีมีผู้เล่นบาดเจ็บแล้วมีการปฐมพยาบาล ตามกติกาผู้เล่นคนนั้นจะต้องออกไปจากสนามแล้วรอการอนุญาตของผู้ตัดสินให้เข้ามาใหม่ ผมเห็นหลายครั้งที่ผู้ตัดสินกลับปล่อยผ่าน นักเตะคนที่บาดเจ็บนั้นลุกขึ้นมาเล่นต่อโดยไม่ต้องออกข้างสนามก่อน กรณีนี้ต้องโดนใบเหลืองใช่มั้ยครับ...
ข้อปลีกย่อยของกติกาตรงนี้เป็นการป้องกันการถ่วงเวลา คือหากเจ็บ ลุกขึ้นมาได้จะเล่นต่อไม่ได้ต้องออกไปข้างสนามแล้วรอเวลาเรียกเข้ามาใหม่ ตรงนี้เท่ากับเป็นการบีบให้เหลือผู้เล่นในสนามน้อยกว่าคู่แข่ง เท่าที่ผมนั่งดูพบว่าผู้ตัดสินลืม...
อาจเพลินกับเกมหรือยังไม่นิ่งในสถานการณ์ นี่คือตัวอย่างเล็กๆ น้อยๆ ที่พลาด ยังมีอีกเยอะแยะหลายเรื่องไม่นับดุลยพินิจการตัดสินจากขาวเป็นดำ ...จากฟาวล์ไม่ฟาวล์ และจากไม่ฟาวล์กลับเปล่าฟาวล์ อะไรทำนองนี้ ต้องยอมรับข้อนี้ก่อนว่าผลงานผู้ตัดสินไทยในช่วงแรก
''แป้ก'' จริงๆ
ตรงนี้บอกตามตรงก็เห็นใจว่าการสร้างผู้ตัดสินไม่ทันฟุตบอลอาชีพจึงทำให้วงการฟุตบอลผลิตผู้ตัดสินใช้ได้น้อย และไม่ทันใช้ อย่าลืมว่าที่อังกฤษหรือที่ยุโรปนั้นผู้ตัดสินแต่ละคนมีประสบการณ์ 10 ปีจากลีกระดับล่างแล้วไต่ระดับด้วยผลงานก่อนขึ้นมาทำหน้าที่ในลีกสูงสุด
เมื่อผลิตและสร้างไม่ทันบวกกับประสบการณ์ตัดสินฟุตบอลแบบมี 2 ฝั่งแยกข้างชัดเจนแบบบอลอาชีพ มีน้อยมาก เลยทำให้ผู้ตัดสินทำหน้าที่ออกมาไม่ค่อยเป๊ะ มีผิดพลาดให้เห็นบ่อยครั้ง จนกลายเป็นข้อครหาในความไม่เที่ยงธรรมในการตัดสิน แย่กว่านั้นคือผู้ตัดสินไทยส่วนน้อยที่ได้รับการยอมรับ
ถามว่าที่เป่าและทำหน้าที่ได้ดีนั้นมีมั้ย..ก็ต้องบอกว่ามีครับ เพียงแต่มีไม่มากพอที่จะได้รับการยอมรับ นั่นจึงทำให้เกมสำคัญๆ นัดชี้ชะตาและเกมระดับบิ๊กแมตช์ของบอลไทยในกลุ่มหัวตาราง จำเป็นต้องหาผู้ตัดสินมือดี มีประสบการณ์ มาทำหน้าที่ 3 ปีที่ผ่านมาผู้ตัดสินไทย..ถูกวิจารณ์เยอะในเกมบิ๊กแมตช์
จนล่าสุดได้ใช้งานผู้ตัดสินนำเข้าจากญี่ปุ่นในเกมที่บุรีรัมย์ ยูไนเต็ด แพ้ ชลบุรี 3-4 โมรากูมิ โนโบซูกุ และผู้ช่วยอีกสองคนทำหน้าที่ ซึ่งผลการประเมินจากทุกฝ่ายทั้งแฟนบอล, ผู้บริหาร, สตาฟฟ์โค้ช ออกมาในแนวทางที่น่าพอใจ และไม่ก่อให้เกิดปัญหาขึ้น
จนกลายเป็นประเด็นที่ทางไทยพรีเมียร์ลีกอยากใช้ผู้ตัดสินนอกมาทำหน้าที่เฉพาะเกมสำคัญ นัดบิ๊กแมตช์ ที่เรายังไม่ไว้วางใจผู้ตัดสินไทยมาทำหน้าที่ ตามข่าวบอกนัดชลบุรีพบเอสซีจี เมืองทอง น่าจะมีการนำผู้ตัดสินไม่ญี่ปุ่น, เกาหลี ก็ออสเตรเลีย มาทำหน้าที่
ตรงนี้ถือว่าตัดปัญหาข้อสงสัยในวงการฟุตบอลต่อผู้ตัดสินไทยได้ แต่เมื่อมองอีกประเด็นหนึ่งคือว่า แนวนโยบายฟีฟ่านั้นระบุชัดเจนเลยว่าวงการฟุตบอลแต่ละชาติต้องผลิตผู้ตัดสินออกมาใช้งานเป็นหลัก พัฒนาการทำงาน สร้างเสริมประสบการณ์จากบอลภายในประเทศ สู่นานาชาติและระดับโลก ถ้าสอบผ่านถึงขั้นนั้น...
การที่บอลอาชีพของตัวเองแล้วใช้ผู้ตัดสินนอก...นับว่าผิดแนวทางแน่นอน อีกทั้งหากติดอกติดใจยังใช้ต่อเนื่อง เท่ากับผู้ตัดสินไทยไม่มีโอกาสได้ตัดสินเกมระดับบิ๊กแมตช์อันเข้มข้น ซึ่งถือว่าเป็นการวัดคุณภาพผู้ตัดสินว่าสอบผ่านหรือมีมาตรฐานไปอีกระดับหนึ่งแล้วหรือยัง ตรงนี้ในระยะยาว...ไม่ช่วยแก้ปัญหาแน่นอน
เหมือนกับมีปัญหาแล้วเราสามารถแก้ไขปัญหาได้แต่กลับทำให้เกิดอีกปัญหาหนึ่ง มันไม่ใช่การแก้ปัญหาแบบยั่งยืน ประเด็นนี้คือสิ่งที่ต้องระวังให้มาก....
ถือว่าแนวคิดในการนำผู้ตัดสินนอกมาใช้เฉพาะบิ๊กแมตช์ก็โอเคในระดับหนึ่ง แต่มันไม่ใช่เรื่องที่ถูกต้องทั้งหมด ขณะเดียวกันผู้ตัดสินไทยเองก็ต้องประเมินตัวเองอยู่ตลอดเวลาว่า เพราะการทำหน้าที่ของคุณที่บกพร่อง และผิดพลาดตลอดเวลา มันได้ทำให้วิชาชีพของคุณต้องมัวหมอง ไม่ว่าความผิดพลาดนั้นจะมาแบบไม่ตั้งใจ หรือตั้งใจก็ตาม นี่คือผลที่เกิดขึ้นในการนำผู้ตัดสินนอกมาทำงานในเกมบิ๊กแมตช์
ข้อสรุปคือผู้ตัดสินไทยจักต้องเตือนสติตัวเองตลอดเวลาว่า ศักดิ์ศรี..คุณค่า..ในวิชาชีพตัวเองต้องไม่บกพร่องจนทำให้สังคมเกิดการตั้งคำถามกันไปต่างๆ นานา จนส่งผลให้สถาบันผู้ตัดสินในบ้านเราเวลานี้ ง่อนแง่น...สั่นคลอน
ยังไงก็แล้วแต่ระยะยาวผมไม่คิดว่าการนำผู้ตัดสินนอกมาจะช่วยแก้ปัญหาอะไร ตรงกันข้ามจะก่อให้เกิดอุปสรรคในการสร้างผู้ตัดสินไทยขึ้นมาอย่างแน่นอน
Jackie