ในที่สุดศึกแอฟริกัน เนชั่นส์ คัพ 2012 ก็ได้คู่ชิงชนะเลิศเป็นที่เรียบร้อยแล้ว โดยทีมเต็งอย่าง ไอวอรี่โคสต์ จะเข้าไปเจอกับ แซมเบีย ที่ลิเบรวิลล์ ประเทศกาบอง ในวันอาทิตย์ที่ 12 กุมภาพันธ์ที่จะถึงนี้ หลังจากทั้งสองทีมโชว์ให้เห็นว่าพวกเขาเป็นทีมที่แข็งแกร่งกว่าคู่แข่งในรอบรองชนะเลิศเมื่อคืนวันพุธที่ 8 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมา

        โดยเริ่มกันที่ สนาม เอสตาดิโอ เดอ บาต้า เมืองบาต้า ประเทศอิเควทอเรียลกินี ซึ่งเป็นการพบกันของ แซมบีย กับ กานา

        โดยเกมนี้ แอร์กเว่ เรอนาร์ เทรนเนอร์ชาวฝรั่งเศสวัย 43 ปีของแซมเบีย ส่ง คริสโตเฟอร์ คาตอนโก้ กัปตันทีมเป็นกองหน้าตัวหลักทำหน้าที่เคียงข้าง เจมส์ ชามานก้า ส่วนทางด้าน โกรัน สเตวาโนวิช กุนซือชาวเซอร์เบียของกานา จัดทัพให้ อซาโมอาห์ กียาน ดาวยิงจากอัล-ไอน์ ที่โชว์ฟอร์มร้อนแรงในทัวร์นาเมนต์นี้นำทัพ นอกจากนี้ยังมีสองพี่น้องเปเล่ทั้ง อังเดร อายิว และ จอร์แดน ได้ลงตัวจริงเช่นกัน

         เมื่อเริ่มเขี่ยบอลผ่านไปเพียง 7 นาที ดาวิส เอ็นโกซูเอ้ แบ็กขวาแซมเบียเสียบสกัด ควัดโว่ อซาโมอาห์ ในกรอบเขตโทษ ผู้ตัดสิน เป่าให้ กานา ได้ลูกจุดโทษ แต่ อซาโมอาห์ กียาน สังหารจุดโทษไปติด เคนเนดี้ เอ็มเวเน่ นายทวารปัดบอลเอาไว้ได้อย่างยอดเยี่ยม ทำให้ กานา ชวดได้ประตูขึ้นนำ

         จากนั้นนาทีที่ 38 กานาก็ยังมีโอกาสบุกและครองบอลได้มากกว่า แต่ก็มาพลาดโอกาสได้ประตูนำอีกครั้ง เมื่อ จอร์แดน อายิว เปเล่ เปิดบอลจากริมเส้นฝั่งขวาให้ ควัดโว่ อซาโมอาห์ ยิงเต็มเท้าหน้าประตูไปติด เคนเนดี้ เอ็มเวเน่ ผู้รักษาประตูแซมเบียปัดบอลออกเส้นหลังอย่างเฉียดฉิว

         จนกระทั่งนาทีที่ 78 แซมเบียกลับได้ประตูชัย จากจังหวะที่ เอ็มมานูเอล มายูก้า กองหน้าตัวสำรองยิงเท้าขวาระยะไกล 20 หลาตุงตาข่ายอย่างสวยงาม นับเป็นประตูที่ 3 ของ มายูก้า ในทัวร์นาเมนต์นี้ ซึ่งในนาทีที่ 83 ดีเร็ค บัวเต็ง มิดฟิลด์กานาโดนใบเหลืองที่สองเป็นใบแดง ถูกไล่ออกจากสนาม หลังจากทำฟาวล์ อิซัค ชานซ่า อย่างน่าเกลียด จนจบเกมการแข่งขัน แซมเบีย เป็นทีมที่มีเทพีแห่งโชคเข้าข้างเฉือนชนะ กานา ไปได้ 1-0

         ทางด้าน แอร์กเว่ เรอนาร์ เทรนเนอร์ กล่าวอย่างดีใจว่า  ''มันถูกลิขิตเอาไว้ว่าเราจะต้องกลับไปยังกาบองเพื่อที่จะได้รับเกียรติให้เป็นส่วนหนึ่งในความทรงจำที่จะเป็นประวัติศาสตร์''

         ''ทีมของเรากำลังจะได้กลับบ้าน ซึ่งมีผู้คนล้มตายจำนวนมากจากภัยพิบัติ ประชากรแซมเบีย 12 ล้านคน ต้องการให้เราทั้งหมดไปยัง ลิเบรวิลล์ ทันทีทันใดที่เรามาถึงลิเบรวิลล์ เราจะไปยังจุดที่เครื่องบินชนกันจนตกลงมาทำให้มีคนเสียชีวิตจำนวนมาก ซึ่งไม่ไกลจากสนามที่ใช้แข่งขันนัดชิงชนะเลิศ เราจะเล่นเพื่อดวงวิญญาณเหล่านั้นเพื่อแซมเบีย เพราะมันคือประเทศที่มหัศจรรย์จริงๆ''

         ขณะที่ โกรัน สเตวาโนวิช กุนซือชาวเซอร์เบียของกานา ไม่ยอมให้สัมภาษณ์กับสื่อในการแถลงข่าวหลังจบแมตช์ แถมยังหนีหน้าหายไปทำให้ อัควาซี่ อัปเปียห์ ผู้ช่วยกุนซือออกมากล่าวแทนว่า ''เราทุ่มเททำทุกอย่างเกือบตลอดทั้งแมตช์ พวกเขามีโอกาสแค่ 1-2 ครั้งเท่านั้น แต่หนึ่งในนั้นพวกเขากลับทำสกอร์ได้''

         ''บางทีแซมเบียพกดวงมาด้วย ในขณะที่เราอับโชคสิ้นดี เราครองบอลตลอดทั้งเกม แต่โชคร้ายที่พวกเขาทำประตูได้ทั้งๆ ที่โอกาสแทบไม่มี ผมไม่คิดว่ามีอะไรผิดพลาดเพียงแต่เราโชคร้าย''

         ''แซมเบียเป็นชาติที่คลั่งฟุตบอลตัวยง พวกเขาสมควรที่จะได้เข้ารอบชิงชนะเลิศ อย่างไรก็ตามตอนนี้นักเตะทุกคนเศร้ามาก และส่วนใหญ่ร้องไห้ผิดหวัง''

         ท้ายสุดนี้ อัปเปียห์ ยังเอ่ยถึงการยิงจุดโทษพลาดของ กียาน ว่า ''เรื่องจุดโทษเป็นกรณีที่พูดถึง ปกติ กียาน เป็นคนที่ยิงจุดโทษดีที่สุดในทีมเรา แต่อย่างที่ผมบอก มันโชคร้ายที่เขาพลาด เราได้แต่ให้กำลังใจเขาไม่ต้องรู้สึกโทษตัวเอง''

         สำหรับคู่ระหว่าง ไอวอรี่โคสต์ กับ มาลี ซึ่งเตะกันที่สนาม สต๊าด ด็องกงด์เช่ ในเมือง ลิเบรวิลล์ ประเทศกาบอง ถือว่าไม่มีอะไรพลิกโผเมื่อทีมเต็งอย่าง โกตดิวัวร์ หรือ ไอวอรี่โคสต์ ผ่านเข้ารอบไปชิงชนะเลิศกับแซมเบีย หลังจากพวกเขาเก็บชัยชนะที่ห้าติดต่อกันในทัวร์นาเมนต์นี้ได้สำเร็จด้วยการเฉือนชนะมาลี 1-0

           ท่ามกลางแฟนบอลจำนวนมากเกมนี้มี เปเล่ ตำนานแข้งบราซิเลียน เดินทางมาชมเป็นเกียรติอีกด้วย โดยฝั่ง ฟร็องซัวส์ ซาอุย หัวหน้าโค้ชของไอวอรี่โคสต์ส่งสตาร์ดังลงเพียบ ไล่ตั้งแต่ ดิดิเย่ร์ ดร็อกบา กัปตันทีม, แชร์วินโญ่, ยาย่า ตูเร่, ซาโลมง กาลู, ฌอง-ฌักส์ กอสโซ่ และ โคโล ตูเร่  ขณะที่ อแล็ง ชิแรส โค้ชคนดังชาวฝรั่งเศสของมาลี ส่ง เซย์ดู เกอิต้า มิดฟิลด์บาร์เซโลน่า กับ เช็ก ดิยาบาเต้ ดาวยิงบอร์กโดซ์นำทัพ

         เมื่อครึ่งแรกผ่านไปเพียง 5 นาที ไอวอรี่โคสต์ เกือบได้ประตูนำจากลูกฟรีคิกนอกกรอบเขตโทษฝั่งขวา บอลลอยโด่งมาที่เสาสอง ดิดิเย่ร์ ดร็อกบา โหม่งชนเสาอย่างน่าเสียดาย

          แต่ทีมช้างส้มยังครองบอล และเล่นได้ดีกว่า จนมาได้ประตูนำ 1-0 ในนาทีที่ 45 เมื่อ แชร์วินโญ่ ดาวเตะอาร์เซน่อล โชว์ความเร็วได้บอลหนีการสกัดของ อุสมาน แบร์กเต้ เซนเตอร์ฮาล์ฟมาลี ก่อนกระชากหลุดเดี่ยวขึ้นมาทางริมเส้นฝั่งซ้ายเกือบครึ่งสนามจนเลี้ยงเข้าไปในกรอบเขตโทษฝั่งซ้าย และยิงเท้าขวาเสียบเสาสองอย่างสวยงาม พร้อมกับเป็นประตูชัยให้ไอวอรี่โคสต์อีกด้วย

        ภายหลังจบแมตช์ ฟร็องซัวส์ ซาอุย เทรนเนอร์คนเก่งของโกตดิวัวร์ เอ่ยอย่างดีใจว่า ''เราจำเป็นต้องจัดการกับช่วงเวลาที่ยากลำบากในระหว่างเกมที่เต็มไปด้วยความตึงเครียด แต่โชคดีที่เรายิงประตูได้ก่อนจบครึ่งแรก ผมภูมิใจในนักเตะทุกคน พวกเขาโชว์ฟอร์มในเกมนี้ได้อย่างยอดเยี่ยม และอดทนรวมถึงความใจเย็นสงบ ถึงแม้แบกรับความกดดันอยู่''

        ''เราไม่คิดว่าเกมจะออกมายากแบบนี้ ผมรู้สึกประหลาดใจที่โค้ชมาลีปรับกลยุทธ์มาได้ดีเยี่ยม แผนของเขาทำให้เราเล่นได้ลำบาก''

         ด้าน อแล็ง ชิแรส โค้ชผู้มากประสบการณ์ในการคุมทีมต่างๆ ในทวีปแอฟริกา กล่าวว่า ''เรามีนักเตะบางคนเล่นผิดพลาด แต่พวกเขาก็พยายามทำตามแผนที่วางเอาไว้ เราจะพัฒนาทีมต่อไปพวกเขาต้องการประสบการณ์มากกว่านี้เพื่อต่อสู้กับทีมใหญ่ๆ ในอนาคต''

         อนึ่ง ไอวอรี่โคสต์ เคยเป็นแชมป์เก่าเมื่อปี 1992 และเข้ารอบชิงชนะเลิศครั้งล่าสุดเมื่อปี 2006 ที่กรุงไคโร ประเทศอียิปต์ แต่ทำได้แค่รองแชมป์ในตอนนั้น ขณะที่ แซมเบีย ลงเล่นนัดชิงชนะเลิศครั้งแรกนับตั้งแต่ปี 1994